Home About Me New Digital Paper Foto Links Contact


Wystawa fotografii i linorytu - 1983 r


Wstęp do katalogu wystawy w Galerii Studenckiego Teatru "Pstrąg"

Sztuka współczesna ewoluuje w wielu kierunkach i nie można jednoznacznie określić jakie ma stanowić przed sobą zadania. Ogólnie można powiedzieć, że może ostrzegać, musi skłaniać do refleksji. Nie powinna jednak przerażać. W pracach Zagórskiego znajdujemy miejsce na przeżycie estetyczne, zadumę, podziw nad umiejętnościami manualnymi, czasami na uśmiech. To wszystko skłania do uznania twórczości Daniela Zagórskiego za wartościową i potrzebna.

Wbrew pierwszemu wrażeniu, punktem wyjścia dla Zagórskiego nie jest fotografia czy też wybór określonego kadru. Artysta bowiem aranżuje w plenerze nowe sytuacje, podkreśla nastrój poprzez stosowanie dodatkowego oświetlenia, a zwłaszcza poprzez wpisywanie w pejzaż przedmiotów, których metafizyczny charakter sprawia, iż odbitka fotograficzna jest jedynie pojedynczym ogniwem długiego łańcucha działań, którego końcem jest grafika. Zagórski poszukuje różnych sposobów kształtowania metafory. Najprostszym jest skontrastowanie znaków ikonicznych i tekstu słownego. Innym sposobem jest przeciwstawne zestawienie obrazu i jego tytułu. Metaforyczny tytuł może określić kierunek konceptualizacji obrazu, często jednak zdarza się, że artystę spotyka przyjemna niespodzianka, gdy w umyśle odbiorcy powstaje metafora niezamierzona przez twórcę. Wtedy to dzieło jest rozwijane i uszlachetniane przez widzu, który aktywnie wtacza się do procesu twórczego. Następnym sposobem powstawania metafory, najbardziej "czystym" i najbardziej związanym z plastyką jest sama metoda powstawania grafiki blisko związana z collage's. Zagórski korzystając z różnych fotografii tworzy z nich jeden obraz. Tak powstała kompozycja jest wiernie przenoszona na linoleum. Zmieniona jedynie poprzez specyfikę techniki, która skłania do większej syntezy i indywidualizacji pracy. Collage's jest typem metafory, który przedstawia różne kody ikoniczne na jednej płaszczyźnie. Jednak nie każde połączenie "obcych" przedstawień jest osiągnięciem metafory. Niezbędnym warunkiem jest określenie motywów i celów jej stosowania.

Zagórskiemu obce są surrealistyczne sposoby uzyskiwania metaforycznych skojarzeń. Jego grafiki nie są kopiami paranoicznych snów, czy tym bardziej - zapisem swobodnych skojarzeń, ani automatycznych ruchów ręki. W jego wypadku narzuca się przede wszystkim zracjonalizowanie metody twórczej i przewaga refleksji nad intuicją.

W grafikach Zagórskiego zwraca uwagę kontrast pomiędzy formą i treścią. W pierwszej chwili widz dostrzega perfekcję techniczną i dekoracyjny charakter prac. Ten sposób przedstawienia nie jest bynajmniej pogonią za wizualną atrakcyjnością, gdyż w dalszym ciągu kontemplując grafiki Zagórskiego zauważamy ze zdumieniem, iż w warstwie literackiej linoryty te mają charakter wizjonerski, katastroficzny. Widzimy urzeczenie artysty śmiercią. Zestawienie tego typu śmierci z dekoracyjnością formy, centralną lub symetryczną kompozycją, perfekcją techniczną, wiernym fotografii przedstawieniem wszystkich elementów, zaskakuje odbiorcę. Trudno w pierwszej chwili zrozumieć, dlaczego grafik poprzez tak dekoracyjną formą osłabia działanie stosowanych symboli i metafor. W ten sposób Zagórski zaznacza, że "swoją misję" wizjonerską traktuje ironicznie.

Chcielibyśmy widzieć ekspresjonistyczną deformację, niekonwencjonalną kompozycję, działania zdecydowane, śmiałe - pełne rozmachu. Jednocześnie dostrzegamy oryginalność tych prac, nie zdając sobie sprawy na czym ona polega. Indywidualizm ten jest właśnie wynikiem dysharmonii tematów i użytych środków plastycznych. Na wystawie Daniel Zagórski pokazuje grafiki powstałe od 1976 r" które można zamknąć w tematy: "PORTRET, PRZEMIJANIE, PRZESTRZEŃ". Uzupełnieniem są cykle fotografii: "STARY PORTRET NAGROBNY, CMENTARZ ŻYDOWSKI". Zagórski poszukuje nowych środków do wyrażenia swoich wizji w formie plastycznej.

Obecnie realizuje prace w technice akwaforty, która umożliwia mu precyzyjne opracowanie rysunku.

Piotr Ciesielski